Σκηνικές εμφανίσεις και «Οι Σκλάβοι» στο Θέατρο «Αποθήκη» | Ανασκόπηση

Το παιχνίδι

ο Σκλάβοι επί Ζαν Ζενέ, που γράφτηκε το 1947, μεταμόρφωσε χαρακτηριστικά την αντίληψη, τη διάνοια και τις εμπειρίες του συγγραφέα για το άτομο, τον εαυτό και την κοινωνία. Το έργο ξεκινά και η κυρία και η υπηρέτριά της Κλερ εμφανίζονται στη σκηνή. Στην αρχή η απορριπτική, εριστική και καταχρηστική Κυρία αντιμετωπίζει τον πιστό υπηρέτη της με συνεχές μίσος. Η Claire, αρχικά υποχωρητική, γίνεται σταδιακά χειριστική και αυθόρμητη απέναντι στην ερωμένη της. Μέχρι που ξαφνικά η Mistress χαστουκίζει την Claire και ο συναγερμός χτυπάει και όλα αλλάζουν: Η Mistress δεν είναι Mistress αλλά η Claire και η Claire δεν είναι Claire αλλά η υπηρέτρια και η αδελφή της Claire, Solange. Οι δύο γυναίκες που παίζουν το παιχνίδι της ερωμένης και της υπηρέτριας επιστρέφουν με το χτύπημα του ξυπνητηριού στην «πραγματική» τους ζωή. Τακτοποιούν το μέρος και τα αντικείμενα, καθώς η πραγματική κυρία πρέπει να επιστρέψει ανά πάσα στιγμή. Οι δύο υπηρέτριες, εν αγνοία του τότε, είχαν πάει τον αφέντη τους στη φυλακή. Ο επόμενος στόχος τους είναι να δηλητηριάσουν την κυρία τους. Αλλά ενώ πρόκειται να της δώσουν να πιει το δηλητηριασμένο τσάι, η Κυρία μαθαίνει κατά λάθος ότι ο Λόρδος αποφυλακίστηκε και είναι ελεύθερος. Τρομοκρατημένες από αυτή την εξέλιξη, οι δύο γυναίκες αντιμετωπίζουν το σχεδόν βέβαιο ενδεχόμενο της φυλάκισης. Η Κλερ φοράει ξανά τα ρούχα και τον ρόλο της Κυρίας και τελειώνει αυτό που άφησε μισοτελειωμένο: πίνει το τσάι με το δηλητήριο αφού πρώτα υπενθύμισε στην αδερφή της ότι από εδώ και στο εξής θα το κουβαλάει παντού.

Η κατεύθυνση

Σύμφωνα με Μάρτιν Έσλιν, ο Z. Genet πιστεύει ότι ένα άτομο βλέπει τον εαυτό του μέσα από πολλαπλές αντανακλάσεις του εαυτού του, ενώ ταυτόχρονα προσπαθεί να επικοινωνήσει με τους άλλους. Αυτά τα επάλληλα και διαφορετικά αντικατοπτρίσματα ήταν και ο ακρογωνιαίος λίθος της σκηνοθεσίας του Γιώργου Σκεύα. Πριν ακόμη ξεκινήσει η παράσταση, η αμυδρά φωτισμένη σκηνή που απεικονίζει έναν πίνακα της Αναγέννησης λειτουργεί ως έκφραση της πρόθεσης του σκηνοθέτη. Στον πίνακα, που είναι αντίγραφό του “Αναγνώστης μυθιστορήματος” του καλλιτέχνη της Αναγέννησης Antoine Joseph Wierz κυριαρχείται από τη φιγούρα μιας νεαρής, γυμνής γυναίκας ξαπλωμένης ανάσκελα και διαβάζει ένα βιβλίο. Αριστερά υπάρχουν πολλά ακόμα βιβλία που μια άλλη κοπέλα γονατισμένη και κρυμμένη στο πάτωμα προσπαθεί να αρπάξει, και δεξιά ένας καθρέφτης που αντανακλά την εικόνα της κεντρικής φιγούρας. Ο καθρέφτης του γυμνού κοριτσιού και η ηδονοβλεψική στάση της άλλης γυναίκας που προσπαθεί να αρπάξει τα βιβλία της θα είναι τα κύρια σημεία της παράστασης.

ΜΗΝ ΧΑΣΕΤΕ!

  • «Η παρεξήγηση» του Αλμπέρ Καμύ, σε σκηνοθεσία Γιάννη Χουβαρδά στο Θέατρο Τέχνης

  • Happy, της Έντα Γουόλς, σε σκηνοθεσία Μάνου Καρατσογιάννη στο Θέατρο Στατμός

Ο σκηνοθέτης τοποθετεί ένα κάδρο μπροστά από την εικόνα, που άλλοτε λειτουργεί ως καθρέφτης στον οποίο αντανακλώνται οι γυναίκες και άλλοτε ξαναγίνεται κάδρο, μετατρέποντας τις ηρωίδες σε αντικείμενα προς θέαση. μαζί με Ο Γιώργος Σκεύας δεν περιόρισε τη δράση μόνο στη σκηνή, αλλά τη μετέφερε και στον διάδρομο (μεταξύ των θεατών). Έτσι, από τη μία, οι τρεις ηρωίδες μπήκαν στο κοινό, δηλώνοντας ότι θα μπορούσαν να είναι οποιοσδήποτε στο κοινό. Από την άλλη, η εναλλαγή των ηθοποιών με τους θεατές και αντίστροφα δημιούργησε ένα ενδιαφέρον σημειολογικό σχήμα στο οποίο ο θεατής γίνεται αντικείμενο θέασης και το αντίστροφο, παίζοντας έτσι με τον κοινωνικό καθρέφτη που απασχολούσε τον συγγραφέα. Ταυτόχρονα, ο σκηνοθέτης κατάφερε να καταστρέψει τη θεατρική ψευδαίσθηση, ο υπερασπιστής της οποίας ο Ζενέ δεν είχε υπάρξει ποτέ.

Ο Γιώργος Σκεύας όμως δεν περιορίζεται στο παιχνίδι των αντικατοπτρισμών. Έδωσε και μια σαφή κοινωνική διάσταση στην παράσταση, δείχνοντας την ερωμένη αρχικά καχύποπτη και καχύποπτη με την Κλερ και τη Σολάνζ απλώς και μόνο επειδή είναι υπηρέτες, άρα κατώτερα κοινωνικά όντα. Η κοινωνική διάσταση του έργου μεταφέρεται αριστοτεχνικά από τον σκηνοθέτη, ο οποίος έδειξε πολύ ξεκάθαρα τη διαφορά ανάμεσα στην πλούσια και «ευγενική» κυρία και τους μισητούς υπηρέτες της.

Φωτογραφία: Evita Skurletti

Οι ηθοποιοι

Η καταλυτική παρουσία της Παναγίας της Αλεξάνδρα Σακελλαροπούλου δημιούργησε το πλαίσιο μέσα στο οποίο κινούνται οι δύο υπηρέτριες. Αλαζονική, ελεήμων στα ρέστα, αλλά και ειρωνική, η Αλεξάνδρα Σακελλαροπούλου παίζει με όλα τα εκφραστικά της μέσα, υποδύοντας μια Κυρία που καταδεικνύει την έπαρση και την αδιαφορία της ανώτερης τάξης. Η Σολάνζ της Αγγελική Παπατεμέλη ισορροπούσε μεταξύ της αποστροφής για το υποκριτικό έλεος της Κυρίας και της αποστροφής για την απελπιστική μοίρα της αδερφής της καθώς και για τη δική της. Μπορεί να γίνει σατράπης όταν το επιτρέπουν οι συνθήκες, αγανακτεί για τη μοίρα τους, που την αναγκάζει να ζει με σκυμμένο το κεφάλι. Επιτέλους η Κλερ της Αμαλία Καβάλις βαδίζει στο τεντωμένο σκοινί ανάμεσα στην απόλυτη αγάπη και τον απόλυτο φθόνο για τη μοίρα της Παναγίας της, ενώ ταυτόχρονα μισεί ακόμη και τον εαυτό της. Η Claire της Amalia Cavalli είναι παγιδευμένη από τη μοίρα της, ανίκανη να απολαύσει τη νιότη και την ομορφιά της, ενώ επιθυμεί τα όμορφα φορέματα και τη ζωή της κυρίας.

Άλλοι παράγοντες

Αν και η μετάφρασή του Δημήτρης Δημητριάδης είναι γενικά καλό στο να μεταφέρει το πνεύμα και το νόημα του συγγραφέα, αλλά συχνά γίνεται πιο χοντροκομμένο και κυνικό από το πρωτότυπο γραπτό του Z. Genet, ένα περιττό στοιχείο, καθώς αυτή η ωμότητα διαρρέει την κατάσταση.

Ο σκηνοθέτης επιμελήθηκε επίσης τα σκηνικά και τα κοστούμια, αποδίδοντας πλήρως τα εύσημα στο συνολικό και συνεκτικό όραμά του για το έργο. Τα σκηνικά, ακολουθώντας τις οδηγίες του Z. Genet, αποπνέουν έναν αέρα αναγεννησιακού ρυθμού, ενώ τα κοστούμια φέρουν έντονα την ταυτότητα της γαλλικής κουλτούρας. Στο τοπίο κυριαρχεί ο πίνακας του Wiertz, ο οποίος με τον βασικό του θεατρικό και ατμοσφαιρικό φωτισμό (Βαγγέλης Μουδρίχας) χρησιμοποιείται άλλοτε ως φόντο και άλλοτε ως κουρτίνα τουλίπα πίσω από το οποίο εμφανίζονται οι γυναικείες φιγούρες του έργου.

Συμπερασματικά

ο Σκλάβοι του Γιώργου Σκεύα κρατά αμείωτο το ενδιαφέρον του κοινού. Το έργο έχει ενδιαφέρουσα και ευρηματική σκηνοθετική και σκηνογραφική άποψη, υπέροχους ηθοποιούς, ενώ κάνει το κοινό να σκεφτεί τι συμβαίνει στη σκηνή και όχι μόνο.

Φωτογραφία: Evita Skurletti

Διαβάστε επίσης:

Οι Σκλάβοι, του Ζαν Ζενέ, σε σκηνοθεσία Γιώργου Σκεύα στο Θέατρο Αποθήκη

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *