Οι αναφορές ESG δεν υποκαθιστούν…

Του Χαράλαμπου Γιαννικόπουλου*

Δεν έχουμε συνειδητοποιήσει την ενοχλητική αλήθεια για το κλίμα εδώ και πολύ καιρό. Παρά τη δραματική αύξηση της δημοτικότητας των ESG, η υπεύθυνη επένδυση δεν θα αντιμετωπίσει τις πιεστικές περιβαλλοντικές και κοινωνικές προκλήσεις της γενιάς μας. Σκεφτείτε την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής: σύμφωνα με εκτιμήσεις ειδικών, η ανθρωπότητα θα χρειαστεί να επενδύει περισσότερα από 3 τρισεκατομμύρια δολάρια ετησίως για τα επόμενα 30 χρόνια. Δυστυχώς, αυτά τα τρισεκατομμύρια δεν είναι τα ίδια τρισεκατομμύρια που επενδύονται επί του παρόντος σε συμβατικά «υπεύθυνα» διαχειριζόμενες επενδύσεις. έχουν σχεδιαστεί για να παρέχουν αποδόσεις στους μετόχους και όχι για να έχουν θετικό αντίκτυπο στον πλανήτη.

Ο διαχωρισμός του κέρδους από τον πλανήτη ήταν κάποτε μια de facto προϋπόθεση. Οι αξιολογήσεις ESG που αποτελούν τη βάση για την άντληση σταθερών κεφαλαίων βασίζονται κυρίως στην «ενιαία ουσιαστικότητα», π.χ. τον αντίκτυπο του μεταβαλλόμενου κόσμου στα κέρδη και τις ζημίες της εταιρείας και όχι το αντίστροφο. Επίσης, δεν έχουν καμία σχέση με τα φυσικά όρια και δεν μετρούν τον αντίκτυπο μιας εταιρείας στον πλανήτη και την κοινωνία. Στην πραγματικότητα, μετρούν το αντίθετο: τον πιθανό αντίκτυπο του κόσμου στην εταιρεία και τους μετόχους της. Ωστόσο, οι στρατηγικές ESG είναι σίγουρα το πρώτο βήμα για τη μετάβαση στο επόμενο στάδιο και την ωρίμανση.

Το ESG ως εργαλείο, όχι αυτοσκοπός

Τα τελευταία χρόνια έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος στην τυποποίηση και την αξιολόγηση της απόδοσης των εταιρειών σύμφωνα με τα κριτήρια ESG. Αντίστοιχα, το ενδιαφέρον των επενδυτών για εταιρείες με υψηλές αποδόσεις ESG αυξάνεται σταθερά. Ωστόσο, παραδόξως, λίγες εταιρείες σημειώνουν σημαντική πρόοδο στην εκπλήρωση των αντίστοιχων δεσμεύσεών τους. Και αυτό γιατί οι περισσότερες εταιρείες δεν έχουν σαφείς στόχους βιωσιμότητας, ενώ ακόμη και από αυτές που έχουν, λίγες είναι σε καλό δρόμο για να τους επιτύχουν. Ακόμη και οι εταιρείες που σημειώνουν πρόοδο, στις περισσότερες περιπτώσεις απλώς εφαρμόζουν αργές και συντηρητικές αλλαγές χωρίς τις στρατηγικές και λειτουργικές περικοπές που είναι απαραίτητες για την επίτευξη της Συμφωνίας του Παρισιού ή των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης του ΟΗΕ ή ακόμη και της συμμόρφωσης με την Ταξινόμηση της ΕΕ.

Τα θεσμικά ακίνητα διεθνώς έχουν μακρά ιστορία υπεύθυνων επενδύσεων, κυρίως λόγω της σχετικής ομοιογένειας των υποκείμενων περιουσιακών στοιχείων, δηλ. κτίρια. Σε αντίθεση με άλλους τύπους περιουσιακών στοιχείων, τα ακίνητα έχουν επωφεληθεί από την ανάπτυξη διεθνών προτύπων αξιολόγησης βιωσιμότητας (π.χ. LEED, BREEAM, WELL, GRESB.) και συγκρίσιμων συνόλων δεδομένων. Επιπλέον, η μακροπρόθεσμη φύση των περισσότερων επενδύσεων σε ακίνητα ενισχύει την εστίαση στους παράγοντες ESG.

Ας εστιάσουμε στο S(ocial)

Υπάρχουν πολλά περισσότερα που πρέπει να διευκρινιστούν σε σχέση με το κλίμα και τις ευρύτερες περιβαλλοντικές επιδόσεις: ο αντίκτυπος της ακίνητης περιουσίας στη βιοποικιλότητα, η ανθεκτικότητα των κτιρίων στους φυσικούς κινδύνους, η ανάπτυξη και χρήση βιώσιμων δομικών υλικών και τεχνικών, μεταξύ άλλων, η αειφορία τους. Και ήρθε η ώρα για τους θεσμικούς επενδυτές, εκείνους που διαμορφώνουν τις συνθήκες για την παγκόσμια ηγεσία, να συνειδητοποιήσουν ότι η δημιουργία θετικού κοινωνικού αντίκτυπου δεν έρχεται σε βάρος των οικονομικών τους κερδών.

Η πανδημία άλλαξε περαιτέρω τον τρόπο με τον οποίο τα ακίνητα εξετάζουν κοινωνικούς παράγοντες όπως η υγεία και η ευημερία των ανθρώπων, τα δεδομένα και οι θεμελιώδεις αλλαγές που έχουν βιώσει πολλές κοινωνίες όσον αφορά τον τρόπο εμπορικών και μη εμπορικών χώρων (γραφεία, χώροι λιανικής, κατοικίες κ.λπ. . ). Γι’ αυτό η έμφαση δίνεται πλέον στη δημιουργία χώρων που ενθαρρύνουν την κίνηση και τη συνεργασία, επιτυγχάνοντας μια ισορροπία ανάμεσα στην αισθητική και ένα υγιές περιβάλλον εργασίας και διαβίωσης.

Οι περισσότερες αξιολογήσεις βιωσιμότητας στα ακίνητα τείνουν να εστιάζουν περισσότερο σε περιβαλλοντικές πτυχές, αλλά η τάση των εργαζομένων να επιδιώκουν να διασφαλίσουν την υγεία και επίσης να βελτιώσουν την αίσθηση ικανοποίησης των καταναλωτών χάρη στο εργασιακό τους περιβάλλον, μας οδηγεί γρήγορα στο νέο μοντέλο ανάπτυξης ακινήτων και διαχείρισης και με κοινωνικά υπεύθυνα κριτήρια.

Και στην Ελλάδα, καθώς οι στρατηγικές ESG διαδραματίζουν πλέον ολοένα και πιο σημαντικό ρόλο στον τρόπο λειτουργίας των εταιρειών, οι επενδυτές περιλαμβάνουν αξιολογήσεις ESG σε κάθε στάδιο του κύκλου ζωής των ακινήτων, από την επενδυτική δέουσα επιμέλεια έως τις εξαγορές, τις πωλήσεις, τις ενοικιάσεις και τη διαχείριση.

Επομένως, ο μετασχηματισμός του μοναδικού τρόπου για διπλή υλικότητα (διπλή υλικότητα) έρχεται να μας αποκαλύψει ότι τελικά τα ακίνητα εγκυμονούν μεγαλύτερους κινδύνους λόγω των επιπτώσεων που θα προκαλέσουν τα ακίνητα στον κόσμο από ό,τι μπορεί να συμβεί στις αξίες του οι αντίστοιχες εταιρείες λόγω περιβαλλοντικών ή άλλων κοινωνικών συνθηκών του μεταβαλλόμενου κόσμου. Η ίδια η Πράσινη Ταξινόμηση της ΕΕ αναγνωρίζει αυτήν την προσέγγιση ως βάση για την αποκάλυψη μη χρηματοοικονομικών πληροφοριών. Εν ολίγοις, οι στρατηγικές ESG είναι σίγουρα ένα βασικό εργαλείο, αλλά έχει έρθει η ώρα να τις αναπτύξουμε και να επιδιώξουμε συγκεκριμένους στόχους. Σύντομα δεν θα αρκεί πλέον να τονίζουμε απλώς την αναφορά ESG με όρους μάρκετινγκ, και επειδή η αναφορά ESG είναι απαραίτητη, ελλοχεύει ο κίνδυνος μιας νέας μορφής greenwashing. Πρέπει να σταθούμε σε αυτό και να κάνουμε περισσότερα από το να μιλάμε. Η ουσία και το ενδιαφέρον των επενδυτών θα συνδέονται με θετικά αποτελέσματα, βελτίωση, εξέλιξη – χρόνο με τον χρόνο. Κανείς δεν επιβραβεύει μια εταιρεία για την απλή δημοσίευση ενός ισολογισμού, πρέπει να είναι σταθερά θετική.

* Ο Χαράλαμπος Γιανικόπουλος είναι ο ιδρυτής της DCarbon. Η DCarbon διαχειρίζεται την πλειοψηφία των έργων ακινήτων στην Ελλάδα που έχουν λάβει διεθνείς πιστοποιήσεις βιωσιμότητας, βιωσιμότητας και υγείας και έχει αναπτύξει στρατηγικές ESG, διαδικασίες έκδοσης πράσινων ομολόγων και στρατηγικές βιωσιμότητας.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *