Κόρινθος Κιλιμόδι: Ανακαλύφθηκε η Κλασική Πόλη της Αρχαίας Τενέας

Κατά τη συστηματική αρχαιολογική έρευνα το 2022 στο Χιλιομόδι Κορινθίας, στο πλαίσιο του ερευνητικού προγράμματος της αρχαίας Θηνέας, εντοπίστηκε για πρώτη φορά ο οικιστικός χώρος της πόλης των κλασικών χρόνων της αρχαίας Θηνέας.

Οι μελέτες διεξάγονται υπό την καθοδήγηση της αρχαιολόγου Δρ. Έλενα Κόρκα, πραγματοποίησε η Διεύθυνση «Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων» του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού.

Οι ανασκαφές αποκάλυψαν ένα δημόσιο κτίριο, το οποίο ανασκάφηκε σε έκταση 145 τ.μ. (Σύκο. 2), με σημαντικά ευρήματα συμπεριλαμβανομένης μεγάλης διασποράς αναθηματικών ειδωλίων (Σύκο. 10), που πιθανώς συνδέονται με παρακείμενο λατρευτικό χώρο. Παράλληλα, στα σύνορα της πόλης ανασκάφηκε ένα ισχυρό τείχος φρουρίου της πρώιμης κλασικής περιόδου (Σύκο. 3).

Το μέγεθος και ο δυναμισμός της ρωμαϊκής πόλης συνεχίζει να εντυπωσιάζει ακόμη και με τα αποτελέσματα των φετινών ανασκαφών. Στον τομέα των ρωμαϊκών καταστημάτων της πόλης, περίπου 2.100 νομίσματα και βαρίδια βρέθηκαν σε ένα δωμάτιο του κτιρίου που προσδιορίστηκε ως έδρα τοπικού αξιωματούχου (Σύκο. 5). Επιπλέον, ένα δεύτερο υπέργειο ταφικό μνημείο ήρθε στο φως (Σύκο. 4), που καταδεικνύει, σε συνδυασμό με την πρώτη που εντοπίστηκε το 2016, την οικονομική δύναμη και ευημερία της Ρωμαϊκής Τενέας. Τέλος, ανασκάφηκε μια τεράστια δεξαμενή περίπου 130 m2, πιθανώς η κεντρική παροχή νερού της ρωμαϊκής πόλης (Σύκο. 3), γεγονός που δείχνει τη πληθυσμιακή δυναμική του στη συγκεκριμένη περίοδο.

Ειδικότερα, στη φετινή ανασκαφική περίοδο διερευνήθηκαν τέσσερις ανασκαφικοί τομείς, ο ένας εκ των οποίων αποτελεί συνέχεια της ανασκαφής των περιοχών εμπορικής δραστηριότητας που γειτνιάζουν με τα ρωμαϊκά λουτρά, ενώ οι άλλοι τρεις τομείς αποτελούν νέες θέσεις ανατολικά και βορειοανατολικά. από αυτούς.

Στους τομείς της εμπορικής δραστηριότητας (Σύκο. 5), κοντά στα λουτρά, ολοκληρώθηκε η αποτύπωση της οικοδομικής νησίδας, που οριοθετείται βόρεια από το κεντρικό καλντερίμι που οδηγεί στα λουτρά και δυτικά από μικρότερο δρόμο που οδηγεί στα καταστήματα. Συγκεκριμένα, ανακαλύφθηκαν τρία νέα παρόμοια καταστήματα κατά τον Α/Δ άξονα, παράλληλα και εφαπτόμενα νότια του κεντρικού δρόμου, τα οποία είχαν υπόγειο χώρο και η λειτουργία των οποίων σχετίζεται χρονολογικά με τις πρώτες κατασκευαστικές φάσεις των λουτρών.

Στη διασταύρωση που σχηματίζεται μεταξύ του κεντρικού καλντερίμι και του περάσματος, ανασκάφηκε νέα αίθουσα εσωτερικών διαστάσεων 3,90 μ. περίπου. x 4,30 μ. Στην περιοχή που ερευνήθηκε φέτος, βρέθηκαν 2.100 νομίσματα του 5ου και 6ου αιώνα στο ίδιο στρώμα ερειπίων. από μ.Χ (Σύκο. 7). Μεταξύ αυτών αξιοσημείωτες είναι οι: Φόλλης της Κυζίκου του 543 μ.Χ., Νουμία του Θεοδοσίου, Μαρκιανός, Λέων Α’, Ζήνωνας, Αναστάσιος, Ιουστίνος Α’ και Ιουστινιανός Α’ (Σύκο. 7), καθώς και ένα χάλκινο νόμισμα που κόπηκε στην Αίγινα του 4ου αι. π.χ. (Σύκο. 16.3). Εκτός από τα νομίσματα, βρέθηκαν μόλυβδοι και δύο χάλκινα βαρίδια, καθώς και μια χάλκινη βελόνα (Σύκο. 7).

Οι ανασκαφές συμπληρώνουν όλο και περισσότερο τη δομή του εμπορικού κέντρου της Ρωμαϊκής Τενέας, αποκαλύπτοντας την επέκταση των περιοχών εμπορικής δραστηριότητας στον άξονα ΝΔ προς ΒΑ με επαναλαμβανόμενο μοτίβο, καθώς και στο τμήμα έρευνας που πραγματοποιείται κατά μήκος του ίδιου άξονα καταστημάτων σε απόσταση 120 μ. προς τα βόρεια αποκαλύπτει έναν νέο χώρο με παρόμοια τυπολογία με εκείνους στα νότια.

Στα ανατολικά των άνω εγκαταστάσεων βρίσκεται ένα νέο κτίριο, εκ των οποίων τέσσερις εκτάσεις 156 τετραγωνικών μέτρων ανασκάφηκαν φέτος. (Σύκο. 6). Πρόκειται για δωμάτια με σύνθετη και ισχυρή τοιχοποιία, μερικά από τα οποία είναι επικονιασμένα. Σε ένα δωμάτιο βρέθηκε ένας θησαυρός με δεκαοκτώ αργυρά-χάλκινα νομίσματα των 3u π.Χ., χτυπημένο από τον Βαλεριανό, τον Γαλλιηνό και τον Σαλόνινο (Σύκο. 9). Επιπλέον, βρέθηκαν άλλα δεκατρία νομίσματα των 4u και 5u ΕΝΑ Δ μια σιδερένια αξίνα, ένα σιδερένιο κλειδί, μια σιδερένια αιχμή βέλους, μια σιδερένια γραφίδα και χρήσιμα αγγεία από τη ρωμαϊκή εποχή (Σύκο. 8).

Βόρεια της άνω διασταύρωσης σε απόσταση περίπου 310μ. άνοιξε σε έκταση 145 τ.μ. κλασικό κτίριο (Σύκο. 2), που φαίνεται να εκτείνεται τόσο δυτικά όσο και νότια. Στα κατώτερα στρώματα της βάσης του εντοπίζεται διάσπαρτη κεραμική αρχαϊκής και κλασικής περιόδου, που περιλαμβάνει σημαντικό αριθμό μικροσκοπικών αγγείων, λυχνάρια (Σύκο. 11), καθώς και ειδώλια (Σύκο. 10), που απεικονίζει θεότητες, συζύγους, πουλιά, άλογα και άλλα ζώα. Επιπλέον, έχουν βρεθεί νομίσματα του 4ου αιώνα π.Χ., όπως η κορινθιακή δραχμή και η μισή δραχμή (Σύκο. 16.1, 16.2).

Κατά τη ρωμαϊκή εποχή, ο χώρος μετατράπηκε σε οργανωμένο εργαστηριακό συγκρότημα (Σύκο. 1). Υπάρχει ένα πάτωμα opus spicatum άριστης ποιότητας, τρεις φούρνοι και δύο ορθογώνιες δεξαμενές. Τα κινητά ευρήματα που βρέθηκαν στο σημείο είναι κυρίως σφήνες και αγνίτης (Σύκο. 11), ένα από τα οποία φέρει την επιγραφή «ΑΡΙΣΤΟ». Τέλος, εμφανής είναι και η χρήση μέρους του χώρου ως ελαιοτριβείο, σύμφωνα με το διατηρητέο ​​τμήμα με το αντίστοιχο αποτύπωμα (trapetum), σε συνδυασμό με την αφθονία των ακάλυπτων ελιών, μερικοί από αυτούς και σε σιδερένιο κουτί (Σύκο. 12).

Στα ανατολικά, στα όρια της περιοχής του νεκροταφείου, αποκαλύφθηκε ένα υπέργειο ταφικό μνημείο ρωμαϊκών χρόνων με υπόγειο ταφικό θάλαμο (Σύκο. 4). Το μνημείο έχει ύψος 4,5 m x 5 m και προσανατολισμό από Β/Ν με είσοδο νότια. Στο εσωτερικό του βρέθηκαν τέσσερα πλίνθινα κιβώτια περιμετρικά των τοίχων. Αργότερα, από τμήμα αρχαίας μονολιθικής σαρκοφάγου σχηματίστηκε ένας πέμπτος κτιστός τάφος. Επιπλέον, στη ΝΔ γωνία του θαλάμου, ανακαλύφθηκε παιδική ταφή σε λακκοειδές τάφο Καλιβιτών με κεραμική στέγη. Ανάμεσα στα ευρήματα από τους πάνω τάφους, ένα περίαπτο με τρία χάλκινα ασάρι που κόπηκε από τη Ρώμη, ένας θησαυρός από τρία χάλκινα «σημάδια», ένα νόμισμα που κόπηκε από την Κόρινθο του 1.u π.Χ., Κλασικό Αθηναϊκό χάλκινο νόμισμα, λύχνος Άρης, γυάλινο θυμιατήρι, τεφροδόχος, κύπελλο και λυχνάρι των 5u η. π.χ. (Σύκο. 14,15)

Ανατολικά του νέου επιτύμβιου μνημείου αποκαλύφθηκε ένα μήκος 18 μ. ισχυρός τοίχος αντιστήριξης (Σύκο. 3), από ορθογώνιες ισομεγέθεις, πορώδεις, επεξεργασμένες πέτρες. Έχει Β/Δ κατεύθυνση και η κεραμική από την θεμελιώδη ανασκαφή του είναι της Πρώιμης Κλασικής περιόδου. Στο σημείο του το τείχος φαίνεται να είχε παραβιαστεί στα ρωμαϊκά χρόνια για να χτιστεί μια τεράστια δεξαμενή (Σύκο. 3) διαστάσεων 15,2μ. x 8,40μ, που πιθανότατα χρησίμευε για την ύδρευση της ρωμαϊκής πόλης.

Το ερευνητικό πρόγραμμα της αρχαίας Τένειας κατά τη φετινή ανασκαφική περίοδο ήταν ενεργό, εκτός από τις αρχαιολογικές έρευνες, διοργανώνοντας μαζί με το Εργαστήριο Φυσικής Ανθρωπολογίας του Θρακικού Πανεπιστημίου Δημοκρίτειο, το Τετράγωνο Α.Ε, το Δήμο Κορινθίων και το Καλογεροπούλειο Ίδρυμα την περιοδική έκθεση BioMuse.Από θραύσματα οστών μέχρι ανθρώπινες ιστορίες», που φιλοξενήθηκε από το Καλογεροπούλειο Ίδρυμα στην Κόρινθο από τις 17 Σεπτεμβρίου έως τις 17 Οκτωβρίου. Η έκθεση πραγματοποιήθηκε ως συνέχεια του ερευνητικού προγράμματος BioMuse, μιας συνεργασίας μεταξύ ελληνικών και γερμανικών φορέων, και παρουσιάζει με σύγχρονα φυσικά και ψηφιακά μέσα τις βιογραφίες δέκα ανθρώπων που έζησαν στην Ελλάδα τα τελευταία 11.000 χρόνια – ανάμεσά τους και Νηπιαγωγοί από την Αρχαϊκή εποχή. (Σύκο. 17).

Ερευνητές και ανασκαφικές μέθοδοι

Το ερευνητικό πρόγραμμα, υπό τη διεύθυνση του Δρ. Ο Ε. Κόρκας υποστηρίζεται από διεπιστημονική ομάδα αρχαιολόγων με επικεφαλής την κ. Π. Ευαγγέλογλου, αρχαιολόγο ΕΦΑ Κορίνθου, νομισματολόγους με επικεφαλής τον Δρ. Κ. Λαγός, στην Ανθρωπολογία υπό την επιμέλεια του Αναπληρωτή Καθηγητή ΔΠΘ. Ο κ. Χρ. Παπαγεωργοπούλου, τοπογράφος υπεύθυνη ΕΜΠ Καθηγητής Γεωπόνων και Τοπογράφων Μηχανικών κ. Α. Γεωργόπουλος.

Στο πλαίσιο των παραπάνω συνεργασιών εφαρμόστηκαν σύγχρονες μέθοδοι φωτογραμμετρικής καταγραφής, τρισδιάστατης απεικόνισης χώρων, αντικειμένων και ανθρωπολογικού υλικού. Συμμετείχαν φοιτητές, με επικεφαλής αρχαιολόγους και ασκούμενους κ.λπ. Π. Βλάχου, Μ. Ιωάννου, Π. Παναηλίδης, Ι. Χρηστίδης, Π. Κωστοπούλου, Ε. Καπουράλου, ο αρχιτέκτονας Δρ. Δ. Μπάρτζης, τοπογράφοι Α. Αναστασίου και Α. Κοντουδάκης και συντηρητής Θ. Παπαγεωργίου. Η Δρ Μ. Χάψα, εκπαιδευτικός, φιλόλογος στο 4ο ΓΕΛ Κορίνθου και συγγραφέας, επιμελήθηκε τα προγράμματα μουσειακής εκπαίδευσης και πραγματοποίησε εργαστήρια δημιουργικής γραφής, ενώ ξεναγήσεις και εκπαιδευτικές δραστηριότητες πραγματοποίησαν αρχαιολόγοι και φοιτητές μουσειολογίας, μεταπτυχιακοί φοιτητές Α. Κυριαζή, Π. Λαμπίρη, Ε. Λίγρη και Α. Κράτηση.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *